C# programlama diline giriş

Arkadaşlar bu yazıda C#'a giriş yaparak kısaca değişkenlere değineceğiz.
Programlarımızı geliştirirken görsel açıdan iki seçeneğimiz vardır.Bunlardan birisi Konsol uygulamasıdır. Bu; Başlat > Çalıştır > CMD yaptığınızda karşınıza çıkan siyah ekrandır.Önceleri, yani windows işletim sistemi daha yokken DOS vardı.Yani bu siyah ekran, tüm bilgisayarlar böyleydi.İkinci seçeneğimiz ise Windows Formlarıdır.Buda mesela bir MSN Messenger programını açdığınızda gördüğünüz butonlar, yazı kutuları, menüler vb. görsel nesneleri kullanacağımız seçenektir.
Ama biz programlama işine yeni girdiğimiz için Konsol uygulaması yazarak başlayacağız.İsterseniz direkt windows formlarındanda başlayabilirsiniz ama bu pek sağlıklı olmaz.Biz yazılımlarımızı geliştirirken Microsoftun Visual Studio 2008 programını kullanacağız.Eğer şuanda bilgisayarınızda yoksa Microsoft'un download sayfasından indirebilirsiniz.Hazırsanız başlayalım;

Proje Oluşturma

Eğer sizde Visual Studio 2008 programı varsa ilk açtığınızda bir karşılama penceresi gelecek ve sizden bir tema seçmenizi isteyecektir.Tahmin edeceğiniz gibi bu bölümde Visual C# seçeneğini seçiyoruz ve tamam diyoruz.Eğer sadece Visual C# Express programı varsa zaten size böyle bir pencere gelmeyecek otomatik olarak C# teması açılacaktır.
Programı açtıktan sonra karşınıza Start Page adında bir pencere gelmiştir.Recent Projects bölümü son çalıştığınız projelerini göstermektedir.İlk defa açtıysanız boş olması normaldir.MSDN: Visual C# HeadLines bölümü MSDN yani "Microsoft Developer Network" yani "Microsoftun yazılım geliştiricileri birliği"nden başlıklardır.Konuları değişkendir.Ama genellikle güncellemeler ile ilgili olur.Okumanıza hiç gerek yoktur.Getting Started bölümünde yardımcı linkleri bulabilirsiniz.Eğer ingilizce biliyorsanız işinize yarayabilir.Ayrıca msdn.microsoft.com da size yardımcı olabilir.
Sıra geldi projemizi oluşturmaya; Menüden File > New > Project yolunu izleyerek yeni bir proje oluşturabilirsiniz.
Açılan pencerede Visual C# sekmesinden Windows seçeneğini seçin ve Templates bölümünden Console Application seçeneğini seçin.Name kısmı projenin adı,Location kısmı proje dosyalarınızın nereye kaydedileceğidir.Solution Name kısmı Solution'un adıdır.Solution Nedir? Solution, birden fazla projenizi aynı yerde tutmanızı sağlar.Biraz saçma bi açıklama oldu ama başka türlü tarif edemedim :) Herşey tamam ise "OK" butonuna basarak projemizi oluşturalım.
Karşınıza gelen kodlar ya aşağıdaki gibi yada çok benzeri olmalıdır;

using System; using System.Collections.Generic; using System.Linq; using System.Text; namespace consoleApp { class Program { static void Main(string[] args) { } } }

Buradaki using ile başlayan satırlar birer namespace'dir.Kullanım nedeninden kısaca bahsedersek eğer; .Net FrameWork içinden kullanacağımız nesneleri,sınıfları vs. çağırmaya yarar.Mesela siz projenizde giriş çıkış işlemlerini kullanmak istiyorsanız (Mesela text dosyası yazma) System.IO namespace'ini projenize eklemelisiniz (using System.IO; şeklinde).Niye tektek çağırıyoruzki otomatik olarak hepsi projeye eklensin istediğimiz gibi dertsiz tasasız kullanalım demiş olabilirsiniz.Olabilirdi ama onunda şöyle bir devantajı olurdu, mesela en basitinden ekrana adınızı yazan bir program bile yazsanız kafadan 50 mb yer kaplardı.
C# dilinde tüm satırların sonunda "; (noktalı virgül)" olur.Satırın bittiği burdan anlaşılır.Siz bir program kodda yazsanız eğer sonuna ";" koymadıysanız program onu tek satır olarak görecektir.Bu tüm dillerde böyle değildir.Mesela Basic dilinde buna gerek yoktur.
Koddaki "{ ve } (küme parantezleri)" bir kodun etki alanını gösterir.Mesela ileride mantıksal operatörleri göreceğiz."Eğer böylese şunu yap" tarzında açıklamak gerekirse "{" ve "}" arasına yazdığımız kodlar "şunu yap" kısmındaki kodlar olacaktır.Tabi örneklerle açıkladığımızda daah iyi anlaşılacaktır.
"namespace consoleApp" ifadesi programımızda bir namespace olduğunu ve bunun adının "consoleApp" olduğunu belirtmiş.Hatırlarsanız bizde üstte programımıza namespace'ler eklemiştik.Tamam biz .Net framework'ün sınıflarını vs. çağırmak için koyuyoruz.Peki neden programımızda namespace oluşturduk ki? Mesela iki sayıyı toplayan bir program yazdınız, ve başka bir programda 2 sayıyı toplamanız gerekti.Aynı kodları tekrar yazmak yerine hemen üst bölümde eklediğiniz namespace'lerin arasına "using consoleApp" şeklinde ekleyip kullanabilirsiniz.
Hemen alt satırdaki "class Program" ifadesinde ise; "Program" adında bir class yani sınıf oluşturmuş.Bunun sebebi hiyerarşik bir düzen olması içindir.Bakım mesela yukarıda namespace'lerimizin arasında "using System.Collections.Generic" diye bir satır var.Burda "System"in içindeki "Collections"un içindeki "Generic"i çağırmış.Bir üst satırda söylediğim gibi, zaman zaman yazdığınız bir programdan daha önce yazdığınız bir programı çağırmanız gerekebilir.Mesela tüm programı değilde, sadece "Program" adlı sınıfı çağıracaksınız.O zaman; "using consoleApp.Program;" dersiniz olur biter.Anlaşılmamış olabilir ama şuanda bizim konumuz class değil onun için fazla irdelememek lazım :)
"static void Main(string[] args)" ifadesi ise programınız ana bölümüdür.Başındaki static ifadeside hafızada statik olduğunu gösterir.Konsol Uygulaması (Console Application) yazarken burdan başka bir yere kod yazmayacağız.

İlk Kodumuzu Yazalım

Hemen kodlarımızı yazmaya başlayalım.Kodlarımızı aşağıdaki "static void Main(string[] args)" bölümündeki "{" ve "}" arasına yazacağız.

static void Main(string[] args) { }

İlk olarak ekrana yazı yazdırmayı görelim.Bunun için "Console.WriteLine();" kodunu kullanacağız.Dikkat ederseniz Console'dan sonra "." nokta var.Yani daha öncede söylediğimiz gibi Console sınıfının içindeki WriteLine prosedür'ünü kullacağız.
Kullanımı "Console.WriteLine("Burada Yazı");" şeklindedir.Ekrana yazdırmak istediğiniz yazıyı parantezler arasına tırnaklar arasında yazın.Tırnaklar içinde yazmamızın sebebi derleyici (Visual Studio)'nin buna özel bir anlam yüklememesi içindir.
Fazla uzatmadan hemen kodumuzu yazalım.Console.WriteLine("Burada Yazı"); "Burada Yazı" kısmına istediğiniz bir yazı yazın.Kodlarımız son olarak aşağıdaki gibi oldu;
using System; using System.Collections.Generic; using System.Linq; using System.Text; namespace consoleApp { class Program { static void Main(string[] args) { Console.WriteLine("YAZI"); } } }

Kodlarımızı yazdık.Şimdi çalıştırmak için Menüdeki Debug > Start Debugging diyebilir yada kısaca F5 tuşuna basabilirsiniz.Aynı işlevi görecektir.
Yaptığımız bu işleme "Debug" - "De - Bug", bug kelimesi böcek demektir.Hatalı kod satırlarına bilişinm camiasında bug denir.Debug'da böcek ayıklama, yani hatalı satırları bulma işlemine denir.
Debug yaptığınızda (F5), siyah pencere gelip hemen gitmiştir.Bunun sebebi programın işleyiş şeklidir.Bir program işini yapar(tüm kodları çalıştırır) ve kapanır.Normali de budur zaten, ama biz istiyoruzki ekrana yazdırdığımız yazıyı görebilmemiz için program bir süre ekranda kalsın.
Bunun için kodumuzun altına "Console.ReadKey();" komutunu ekleyelim.Normalde bu kod kullanıcıdan bir girdi almaya yarar, bu kodu yazdığınızda bir tuşa basılana kadar bekler.Bizde bu şekilde programı bekletip yazdırdığımız yazıyı göreceğiz.En son olarak kodlar aşağıdaki gibi olacaktır;

using System.Collections.Generic; using System.Linq; using System.Text; namespace consoleApp { class Program { static void Main(string[] args) { Console.WriteLine("Buraya Yazı"); Console.ReadKey(); } } }

Bu kodlarımızı çalıştırdığınızda alacağınız çıktı aşağıdaki gibi olacaktır;

Buraya Yazı

Arkadaşlar ilk yazı bu kadar, bir sonraki yazıda değişkenlere giriş yapacağız.
Umut Coşkun